عفونت واژن یکی از شایع ترین مشکلاتی است که بسیاری از زنان در طول زندگی خود آن را تجربه می کنند. این عفونت ها ممکن است در هر سنی رخ دهند و دلایل مختلفی داشته باشند ؛ از رشد بیش از حد قارچ ها گرفته تا عدم تعادل باکتریایی یا ابتلا به بیماری های مقاربتی. در این مقاله ، بهترین متخصص زنان شوشتر ، شما را با انواع عفونت واژن ، علائم شایع ، علت ها و روش های درمانی آن آشنا می کند.
عفونت واژن چیست ؟
عفونت کردن واژن به حالتی گفته می شود که به دلیل رشد بیش ازحد قارچ ها ، باکتری ها یا ویروس ها ، محیط طبیعی واژن دچار التهاب یا عدم تعادل می شود. این وضعیت ممکن است با ترشحات غیر طبیعی ، خارش ، سوزش ، بوی بد واژن و درد همراه باشد.
انواع عفونت های واژن
| نوع عفونت | توضیحات |
|---|---|
| عفونت قارچی واژن (کاندیدیازیس) | شایع ترین نوع عفونت واژن که معمولاً توسط قارچ کاندیدا آلبیکانس ایجاد می شود و با علائمی همچون خارش شدید واژن ، ترشحات سفید و پنیری شکل و سوزش در هنگام ادرار یا رابطه جنسی همراه است. |
| عفونت باکتریایی واژن (واژینوز باکتریال) | این نوع عفونت ناشی از رشد بیش از حد باکتری های مضر در مقایسه با باکتری های مفید مانند لاکتوباسیلوس است و علائم آن عبارت اند از : بوی بد ماهی از واژن ، ترشحات خاکستری یا سفید و خارش یا سوزش خفیف. |
| تریکومونیازیس | نوعی عفونت واژن مقاربتی است که توسط انگل تریکوموناس واژینالیس ایجاد می شود و علائم آن ترشحات زرد یا سبز با بوی تند ، التهاب شدید و سوزش و درد هنگام رابطه جنسی است. |
| واژینیت آتروفیک
(در یائسگی) |
در این نوع عفونت ، به دلیل کاهش استروژن ، دیواره واژن نازک و خشک می شود که می تواند منجر به تحریک و التهاب شود. علائم آن شامل خشکی واژن ، خارش و سوزش و درد هنگام مقاربت است. |
علائم شایع عفونت واژن
علائم بسته به نوع عفونت ممکن است متفاوت باشند ، اما بهترین متخصص زنان شوشتر ، دکتر مهرناز قاضی نژاد ، موارد زیر را رایج ترین آن ها می داند :
- ترشحات غیر طبیعی همراه با رنگ ، بو و غلظت متفاوت
- خارش یا سوزش واژن
- درد هنگام رابطه جنسی یا ادرار
- قرمزی یا التهاب ناحیه تناسلی
- بوی نامطبوع واژن
علت عفونت واژن
استفاده بیش از حد از شوینده ها یا دوش واژینال و پوشیدن لباس زیر تنگ و غیر نخی از جمله علت های مهم عفونت کردن ناحیه تناسلی است. همچنین ، عواملی همچون مصرف آنتی بیوتیک ها ، رابطه جنسی محافظت نشده و تغییرات هورمونی به دلایل گوناگون از جمله بارداری ، یائسگی و پریود نیز بسیار موثر است. افزون بر این ، سیستم ایمنی ضعیف یا بیماری های زمینه ای مانند دیابت نی می تواند عامل موثری در ایجاد عفونت در ناحیه اندام تناسلی باشد.
علت طولانی شدن عفونت واژن چیست ؟
گاهی اوقات ، عفونت به درستی درمان نمی شود یا به دلایل خاصی به صورت مداوم باز می گردد. این نوع عفونت ها که به آن ها عفونت مزمن یا عود کننده گفته می شود ، می توانند کیفیت زندگی و سلامت جنسی زنان را به شدت تحت تأثیر قرار دهند. مهم ترین این علت ها در ادامه شرح داده شده است.
🔺 درمان ناقص یا خود درمانی اشتباه
بسیاری از زنان به جای مراجعه به پزشک ، از داروهای بدون نسخه یا درمان های خانگی استفاده می کنند. اگر نوع عفونت به درستی تشخیص داده نشود ، دارو بی تأثیر خواهد بود و عفونت مزمن می شود.
🔺عدم رعایت بهداشت یا بازگشت آلودگی
خشک نکردن کامل ناحیه تناسلی ، استفاده از لباس زیر تنگ و غیر نخی ، دوش واژینال یا ژل های عطردار ، باعث اختلال در تعادل طبیعی فلور واژن شده و عفونت دوباره شعله ور می شود.
🔺رابطه جنسی محافظت نشده
برخی از انواع عفونت واژن مثل تریکومونیازیس از طریق رابطه جنسی منتقل می شوند. اگر شریک جنسی درمان نشود ، عفونت به زن باز می گردد. در این شرایط استفاده از کاندوم و درمان همزمان زوجین الزامی است.
🔺ضعف سیستم ایمنی بدن
افرادی که دیابت دارند ، یا به دلیل مصرف داروهای خاص سیستم ایمنی ضعیفی دارند ، بیشتر در معرض عفونت های واژن طولانی یا عود کننده هستند. در این حالت ، درمان ممکن است زمان بر باشد.
🔺تغییرات هورمونی
در دوران یائسگی ، بارداری یا قاعدگی ، تعادل pH واژن به هم می خورد. کاهش سطح استروژن نیز باعث خشکی و آسیب پذیری واژن می شود که زمینه را برای رشد قارچ و باکتری فراهم می کند.
🔺استفاده طولانی از آنتی بیوتیک ها
آنتی بیوتیک ها باکتری های مفید واژن را نیز از بین می برند و باعث رشد بیش از حد قارچ ها می شوند. این عامل در بروز عفونت قارچی مکرر بسیار مؤثر است.
🔺مقاومت دارویی
در برخی موارد ، میکروارگانیسم ها به داروهای ضد عفونت مقاوم می شوند و نیاز به درمان تخصصی تری دارند.
🔻 نکته مهم
عفونت واژن اگر بیش از دو تا سه بار در سال تکرار شود ، باید به عنوان عفونت مزمن واژن بررسی شود. بی توجهی به درمان یا خود درمانی ، ممکن است باعث التهاب مزمن ، درد لگنی و کاهش کیفیت رابطه جنسی شود.
درمان عفونت واژن
روش درمان عفونت در ناحیه تناسلی بر اساس نوع عفونت و شدت آن تعیین می شود که تشخیص و تعیین آن بر عهده بهترین متخصص زنان است :
| نوع عفونت | روش درمان |
|---|---|
| عفونت قارچی |
|
| عفونت باکتریایی |
|
| تریکومونیازیس |
|
| واژینیت آتروفیک |
|
پیشگیری از عفونت واژن
رعایت بهداشت ناحیه تناسلی اصلی ترین گام در پیگشیری از ایجاد عفونت و بسیاری از بیماری ها است. علاوه بر آن ، استفاده از لباس زیر نخی و تعویض مکرر آن و خودداری از مصرف بی رویه آنتی بیوتیک هم از عوامل موثر در جلوگیری از عفونت است. ذکر این نکته نیز ضروری است که استفاده از کاندوم در رابطه جنسی و پرهیز از استفاده مکرر از دوش واژینال یا ژل های معطر می تواند در پیشگیری از عفونت واژن کمک کننده باشد.
چه زمانی باید پزشک مراجعه کرد ؟
اگر علائم زیر را دارید ، حتماً باید به یک متخصص زنان خوب مراجعه کنید :
- تکرار مداوم عفونت های واژن
- تب ، درد لگن یا ترشحات با بوی شدید
- خونریزی غیر طبیعی واژینال
- علائم شدید یا مزمن علی رغم درمان خانگی
عفونت واژن مشکلی رایج اما قابل درمان است. تشخیص نوع عفونت و درمان مناسب آن ، کلید اصلی بازگشت به سلامت و آرامش است. با رعایت نکات بهداشتی و مراجعه به موقع به پزشک متخصص ، می توان از بروز عفونت های واژینال جلوگیری کرد و کیفیت زندگی جنسی و سلامت عمومی را بهبود بخشید.
