تنبلی تخمدان

یکی از شایع ترین بیماری های زنان ، تنبلی تخمدان یا سندرم تخمدان پلی کیستیک می باشد که عدم درمان به موقع آن ، از اصلی ترین دلایل ناباروری در زنان به شمار می آید. پریودهای طولانی مدت و نامنظم ، از جمله نشانه های این بیماری در زنان است. سوالات بسیاری ، در خصوص این بیماری و راه های درمان تنبلی تخمدان در شوشتر وجود دارد ، از این رو قصد داریم در این مقاله از دکتر مهرناز قاضی نژاد ، متخصص زنان و زایمان خوزستان ، به سوالات و دغدغه های شما عزیزان در این راستا ، پاسخ دهیم. اگر با علائم و نشانه های این بیماری ، روش های درمان و رژیم غذایی مناسب برای درمان تخمدان پلی کیستیک آشنایی ندارید ، مطالعه مقاله پیش رو توصیه می شود.

تنبلی تخمدان به چه معناست؟

بانوان و اندام های تولید مثل آنان همانند تخمدان ، رحم و لوله های آن ممکن است دستخوش تغییرات یا بیماری هایی شوند که با مراجعه به دکتر زنان می توان آنان را به خوبی درمان کرد. یکی از این عارضه ها عبارتند از ، تنبلی تخمدان که این مشکل در تخمدان ها پدیدار شده و برای بهبود و درمان آن می بایست به متخصص زنان مراجعه کرد که موارد رخ داده شده را برطرف ساخت. بر اساس تحقیقات انجام گرفته ، تنبلی تخمدان را نمی توان به طور کامل درمان کرد ؛ اما می توان با روش های نوین پزشکی این بیماری را به نحوی تغییر داد که تخمدان ها به درستی و سالم کار روند تولید مثل را ایفا کنند.

آزمایش های لازم برای تشخیص تنبلی تخمدان

در زمان مراجعه به دکتر زنان و زایمان از شما درخواست می شود آزمایش هایی را انجام دهید که روند تشخیص بیماری به درستی سپری شود. بسته به شرایط شما ممکن است یک الی دو تست را انجام دهید. سونوگرافی و آزمایش خون ، از فاکتورهای اصلی برای تشخیص بیماری به شمار می رود.

• سونوگرافی :
  با انجام دادن این روند می توان بسیاری از مشخصات تخمدان ها ، کیست اندازه و نوع آن ، را به بیمار اطلاع داد. یکی از مزیت های این آزمایش جهت غربالگری می تواند اندازه ضخامت دیواره پوششی داخل رحم را نیز مشخص کند.
• آزمایش خون :
  آن دسته از افراد که به این بیماری مبتلا هستند ، در تست خون خود دارای سطح بالایی از آندروژن می باشند. در کنار این مورد ، پزشک با در نظر داشتن میزان برخی دیگر از موارد می تواند تشخیص را بر مبنای تخمدان پلی کیستیک قرار دهد. به عنوان مثال اگر گلوکز ، کلسترول و تری گلیسیرید فرد بالا باشد می توان مبتلا به تخمدان پلی کیستیک باشد.

مهم ترین نشانه ها و علائم تنبلی تخمدان چه می باشد ؟

• ریزش موی شدید
• قاعدگی های نامنظم
• تعرق شبانه
• تغییرات خلق و خو
• پوست چرب
• سردرد و گر گرفتگی
• ابتلا به کیست تخمدان
• مشکلاتی در تخمک گذاری و حاملگی
• آکنه و جوش های صورت
• کاهش میل جنسی
• رشد موهای زائد در نواحی لب ، ناف ، چانه ، سینه
• افزایش هورمون تستوسترون
• مشکلاتی در خواب و احساس خستگی و کسالت
• خشکی واژن
• استرس
• بالا رفتن فشار خون
• افسردگی
• مشکلات مدیریتی در وزن که با کاهش و یا افزایش ناگهانی وزن همراه است.

علت بروز تخمدان پلی کیستیک چه می باشد ؟

این عارضه به قدری شایع می باشد که حتما در دوستان و آشنایان خود یک نفر را که به مشکل تنبلی تخمدان دچار است ، می شناسید. به همین دلیل ، ممکن است این سوال در ذهن افراد ایجاد شود که علت اصلی بروز این مشکل چه می باشد. در ادامه به بررسی این موضوع پرداخته شده است :

• بررسی ها نشان می دهند که برخی اختلالات ژنتیکی با تنبلی اولیه تخمدان ها همراه بوده که می توان آن را به نقایص کروموزومی نسب داد.
• ممکن است گاهی علت بروز این مشکل ، به درمان های شیمی درمانی و پرتودرمانی ارتباط داشته باشد ؛ چرا که این پروسه های درمانی به مواد ژنتیکی سلول ها آسیب وارد می کند.
• ضعیف بودن سیستم ایمنی بدن نیز از دیگر دلایل ابتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک می باشد. قرار گرفتن در معرض ویروس ها نیز خود منجر به بروز این عارضه خواهد شد.
• دود سیگار و قلیان ، دفع آفات مواد اسیدی و شیمیایی از دیگر مواردی هستند که احتمال بیماری تنبلی تخمدان را افزایش می دهند.

بیماری تنبلی تخمدان چگونه تشخیص داده می شود ؟

باید این نکته را بدانید که تشخیص سندرم تخمدان پلی کیستیک ساده و راحت نیست و نیاز به انجام آزمایش های مختلفی دارد که از سوی بهترین متخصص زنان و زایمان شوشتر تجویز می شود. علاوه بر انجام این آزمایش ها ، لازم است سوابق پزشکی بیمار نیز مورد بررسی قرار بگیرد. اندازه گیری سطح هورمون ها ، ارزیابی لگن ، سونوگرافی ، بررسی سطح گلوکز و کلسترول از موارد مهمی است که به تشخیص دقیق این بیماری کمک می کند. همچنین سوالاتی در رابطه با علائم و نشانه های این بیماری توسط بهترین دکتر زنان خوزستان ، پرسیده می شود که پاسخ بیمار تا حد زیادی می تواند به تشخیص بهتر این عارضه کمک نماید.

افراد مبتلا به pco لازم است چه غذاهایی را بیشتر مصرف نمایند ؟

1. مصرف روغن های مفید نظیر روغن آووکادو ، روغن زیتون ، کره بادام زمینی و روغن ماهی توصیه می شود.
2. بهتر است مصرف کربوهیدرات مفید نظیر نخود ، سیب زمینی شیرین پخته ، ذرت خام یا پخته ، آرد سبوس دار ، جو پرک ، برنج قهوه ای را در سبد غذایی خود افزایش دهید.
3. گوشت بره ، ماهی سفید ، بوقلمون و مرغ از منابع خوب پروتئین بوده که در مصرف آن به افرادی که به مشکلات تنبلی تخمدان دچار هستند ، توصیه می شود.
4. توت فرنگی ، گوجه فرنگی ، ماهی سالمون ، اسفناج ، حبوبات ، بادام ، انواع توت ، دانه چیا و ماهی تن از جمله غذاهای ضد التهابی مفید برای افراد مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک می باشد.

افرادی که به تنبلی تخمدان دچار هستند چه غذایی نباید استفاده کنند ؟

توصیه می شود این دسته از افراد مصرف شکر و شیرینی را کاهش دهند. همچنین بهتر است از مصرف مواد غذایی حاوی گلوتن نظیر نان باگت ، پاستا ، غلات صبحانه ، ماکارونی ، لبنیات ، پیراشکی ، دونات و نان های تهیه شده از آرد سفید خودداری شود. لازم است از مصرف نوشیدنی های انرژی زا و شیرین و آب میوه های صنعتی پرهیز شود. افراد مبتلا به بیماری تنبلی تخمدان باید به رژیم غذایی خود توجه داشته باشند و از مصرف مواد غذایی فرآوری شده ؛ نظیر سوسیس و کالباس ، غذاهای آماده و سرخ شده خودداری نمایند. همچنین باید از مصرف روغن ذرت ، روغن آفتاب گردان ، روغن کانولا ، روغن سویا و سس مایونز که از چربی های التهاب زا هستند ، اجتناب شود.

توصیه های غذایی مهم به افراد مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک :

• لازم است روزانه 20 گرم پروتئین مصرف شود.
• رژیم غذایی شما باید از 25 درصد کربوهیدرات ، 25 درصد چربی های سالم و 50 درصد پروتئین تشکیل شود.
• مصرف میوه و سبزیجات را در برنامه روزانه خود افزایش دهید.
• بهتر است هر 2 الی 3 ساعت یکبار ، وعده غذایی مفیدی را مصرف نمایید.
• حتما در سبد غذایی خود سالادها را داشته باشید.
• مصرف آرد سفید ، شکر و لبنیات را کاهش دهید.
• از مصرف صبحانه غافل نشوید. تخم مرغ یکی از بهترین وعده های غذایی برای صبحانه به شمار می آید.
• بیماران مبتلا به تنبلی تخمدان نباید هیچ یک از وعده های غذایی خود را حذف کنند.
• مصرف زرد چوبه به افرادی که به عارضه pco دچار هستند ، توصیه می شود.

مکمل های مفید برای افرادی که به تنبلی تخمدان دچار هستند :

بررسی ها نشان می دهند که کمبود ویتامین D ، زینک ، منیزیم ، فولیک اسید و ویتامین B12 می تواند منجر به بیماری سندرم تخمدان پلی کیستیک شود ؛ از این رو از جمله مکمل های مفید برای این افراد به موارد زیر می توان اشاره نمود :

مصرف زینک 15 تا 30 میلی گرم به صورت روزانه 

زینک ماده ای مغذی با تاثیرات بسیار در باروری است و در رشد جنسی ، چرخه نرمال قاعدگی ، تخمک گذاری و ترشح هورمون های استروژن و پروژسترون موثر است. مصرف این مکمل در کاهش التهاب ، بهبود جوش صورت و آکنه ، بهبود تخمک گذاری و باروری ، کاهش ریزش مو ، بهبود هیرسوتیسم و بهبود قند خون تاثیر دارد.

مصرف اینوزیتول 2 تا 4 گرم در روز 

این مکمل نوعی کربوهیدرات طبیعی است که در بدن ، غذا و مکمل ها وجود دارد. شکل های مختلف این مولکول ، ساختاری شبیه گلوکز دارند. این مکمل ، خواص فوق العاده ای دارد و در درمان برخی بیماری های خاص ، مثل اختلالات اضطرابی و باروری نقش مهمی ایفا می کند. همچنین این مکمل در کاهش استرس و اضطراب ، کمک به بهبود مقاومت به انسولین و تخمک گذاری ، کاهش التهاب و کاهش اندروژن ها موثر است.

مصرف منیزیم 300 میلی گرم در روز 

مصرف این مکمل به کاهش استرس ، کاهش التهاب ، بهبود خلق و خو ، خواب راحت و کاهش مقاومت به انسولین کمک می کند.

روغن ماهی

این ترکیب ، مزایای بسیاری برای سلامتی زنان دارد ، بویژه کسانیکه به سندرم پلی کیستیک مبتلا هستند. این ترکیب بر روند تخمک گذاری ، باروری و عملکرد تخمدان تاثیرگذار است. همچنین ، روغن ماهی ، باعث بهبود مقاومت انسولین می شود و بعنوان مکملی مفید ، برای افراد مبتلا به تنبلی تخمدان شناخته می شود.

ویتامین دی

تقریباً 85% از خانم هایی که با علائم تنبلی تخمدان درگیر هستند ، دچار کمبود ویتامین دی هستند و پایین بودن سطح این ویتامین ، تاثیرات زیادی دارد. ازجمله علائم کمبود ویتامین دی ، بی نظمی قاعدگی ، مقاومت انسولین ، چاقی ، ناباروری ، اختلال در روند تخمک گذاری و هایپر آندروژنیسم است. در نتیجه ، با مصرف این مکمل می توانید شاهد تاثیرات مثبت و مفیدی بر چرخه قاعدگی و روند تخمک گذاری خوب باشید.

ان استیل سیستین (NAC)

بدن انسان برای تولید آنتی اکسیدان ، از ان استیل سیستین (NAC) استفاده می کند. آنتی اکسیدان های ساخته شده از این ترکیب ، باعث محافظت و ترمیم سلول های آسیب دیده می شوند. التهاب و فشار اکسیداتیو می تواند منجر به آسیب در روند باروری شود که این ترکیب ، به مقابله با این اختلال می پردازد. این ترکیب ، بطور طبیعی در مواد غذایی پیدا نمی شود و برای دریافت این ماده باید از مکمل ها استفاده نمایید.

اثرات منفی استرس بر تنبلی تخمدان یا سندرم تخمدان پلی کیستیک

خوب است بدانید که اضطراب و استرس موجب افزایش میزان دی هیدروآندروستون ، کورتیزول و آدرنالین خون می شود که ترکیب این هورمون ها موجب افزایش مقاومت بدن به انسولین شده ؛ چرا که روی سطح انسولین خون تاثیر دارد و این موضوع خود موجب تشدید بیماری تنبلی تخمدان می شود.  در شرایطی که بر اثر استرس مزمن ، کورتیزول خون به صورت مداوم بالا برود ، سلول های بدن نسبت به انسولین مقاوم می شوند و این موضوع موجب تشدید PCO خواهد شد.

درمان قطعی تنبلی تخمدان در شوشتر

ذکر این نکته لازم است که سندرم تخمدان پلی کیستیک ، درمان قطعی ندارد و تنها به کمک برخی راهکارهای درمانی می توان از بروز عوارض ناخوشایند این بیماری پیشگیری نمود. انتخاب روش درمانی مناسب برای کنترل PCO به علائم ، سن بیمار و همچنین تمایلات فرد به بارداری یا عدم بارداری بستگی دارد. به صورت کلی ، دو روش درمانی برای کنترل تنبلی تخمدان مطرح است که در ادامه به توضیح هریک از این روش ها خواهیم پرداخت.

تغییر سبک زندگی : برای این منظور توصیه می شود ، فرد رژیم غذایی سالمی را دنبال کرده و به برنامه روزانه خود فعالیت های ورزشی مناسبی را اضافه نماید تا بتواند به وزن مناسبی برسد. دقت داشته باشید که کاهش وزن و رسیدن به وزن طبیعی در اثربخشی داروها و کنترل بیماری نقش مهمی دارد.

کنترل هورمون ها و دارو درمانی : برای درمان و کنترل بیماری تنبلی تخمدان در خوزستان ، ممکن است متخصص زنان و زایمان خوب در شوشتر ، داروهای پروژسترون و استروژن که از داروهای ضد بارداری هستند را به منظور کاهش آندروژن تجویز نماید. از آنجایی که قرص های پروژسترون از باردار شدن جلوگیری نمی کند ، مصرف آن برای خانم هایی که قصد حامله شدن دارند ، مناسب می باشد. این داروها ، علائم بالینی شما را با عملکردهای متفاوتی کنترل می نمایند. داروهایی نظیر متفورمین می تواند اثر انسولین را افزایش دهد و یا موجب کاهش مقاومت سلول ها نسبت به انسولین شود. همچنین داروهایی نظیر لتروزول و کلومیفن ها بر روی هورمون ها و فعالیت تخمدان ها تاثیر دارند ، به همین دلیل بهترین پزشک متخصص زنان شوشتر با توجه به علائم PCO داروی مناسبی را برای بیمار تجویز می کند.

عوارض تنبلی تخمدان چه می باشد ؟

1. ناباروری
2. سرطان آندومتر
3. سندرم متابولیک
4. افسردگی
5. آپنه خواب
6. اختلالات روحی و روانی
7. پوکی استخوان
8. بیماری های قلبی به دلیل از بین رفتن زود هنگام هورمون استروژن

زمان مناسب برای مراجعه به متخصص زنان در مورد تنبلی تخمدان

اگر علائم سندرم تخمدان پلی‌کیستیک را تجربه می‌کنید، به ویژه مشکلات باروری، باید به سرعت به متخصص زنان مراجعه کنید. این علائم عبارت‌اند از:

• تأخیر در پریود و عدم بارداری
• عدم موفقیت در بارداری پس از یک سال تلاش
• علائم دیابتی مانند تشنگی یا گرسنگی شدید، دید تاریک، یا کاهش وزن غیر قابل توجیه
• رشد زائد مو در صورت و بدن
• نامنظم بودن پریود و اراده برای بارداری

همچنین، اگر تشخیص داده شده که دارای سندرم تخمدان پلی‌کیستیک هستید، برای بررسی دیابت، فشارخون، و سایر عوارض ممکن آن، باید به طور منظم و با فراهم کردن گزارش‌های مورد نیاز، به پزشک متخصص مراجعه کنید. پزشکان در بخش کلینیک ایمپو همواره آماده پاسخگویی به سؤالات شما و بررسی نگرانی‌هایتان در این زمینه هستند.

خطرات طولانی‌مدت ناشی از تنبلی تخمدان چیست؟

اکثر خانم‌های مبتلا به تنبلی تخمدان، به طور کلی از عوارض طولانی‌مدت آن رنج نمی‌برند. با این حال، بررسی‌ها نشان می‌دهد که بین سندروم تخمدان پلی‌کیستیک و مشکلات متابولیک که ممکن است منجر به مقاومت به انسولین شوند، ارتباط وجود دارد؛ بنابراین، برخی از خانم‌ها ممکن است مشکلات مربوط به مقاومت به انسولین را تجربه کنند.

اگر شما از این عارضه رنج می‌برید، مهم است که متابولیسم بدن خود را در طول زمان با انجام آزمایشات پیگیری کنید. همچنین، اگر علائم تنبلی تخمدان در دختران جوان مشاهده می‌شود، آن‌ها باید تحت نظر پزشک قرار گیرند و در صورت لزوم از داروهایی استفاده کنند تا دوره‌های پریودی خود را منظم کنند؛ زیرا رشد بیش از حد پوشش داخلی رحم که به آن هیپرپلازی می‌گویند، می‌تواند مشکلات جدی برای آن‌ها ایجاد کند.

انواع تنبلی تخمدان

به طور واقعی، تنبلی تخمدان به عنوان یک شرایط پزشکی مشخص وجود دارد و از این رو امکان انواع مختلفی از آن وجود ندارد؛ با این حال، می‌توان بر اساس علائم آن، آن را درجه‌بندی کرد. افزایش هورمون‌های مردانه، ناهماهنگی در دوره قاعدگی و تنظیم هورمون‌ها، علائم تنبلی تخمدان را شامل می‌شود که عبارت‌اند از:

• رشد مو و پرمویی: برخی از ناحیه‌ها مانند صورت، پشت لب و چانه دچار رشد موی بیشتری می‌شوند، همچنین می‌توان موهای ضخیم‌تری در این نواحی مشاهده کرد. همچنین، افزایش موهای بدن در مناطقی از جمله دور سینه‌ها، ناف و زیر ناف نیز دیده می‌شود که ممکن است ناشی از افزایش هورمون‌های مردانه باشد.
• ریزش مو: افزایش هورمون مردانه ممکن است منجر به ریزش مو شود که گاهاً با نمای مردانه مشخص می‌شود؛ به عبارت دیگر، ریزش مو در نواحی مانند شقیقه‌ها و مرکز سر رخ می‌دهد که در موارد شدید تنبلی تخمدان اتفاق می‌افتد.
• آکنه: افزایش هورمون‌های مردانه می‌تواند باعث افزایش چربی، ایجاد جوش‌های سرسیاه و آکنه شود.
• ناهماهنگی دوره قاعدگی: این علامت برجسته‌ی تنبلی تخمدان است که باعث طولانی‌تر شدن فاصله بین دوره‌های قاعدگی می‌شود و ممکن است شخص چندین ماه حاضر نشود. عدم تنظیم قاعدگی برای مدت طولانی ممکن است با افزایش ریسک ابتلا به سرطان رحم همراه باشد.
• دیابت: یکی از علائم تنبلی تخمدان، مقاومت به انسولین است که می‌تواند به بروز دیابت نوع دو منجر شود، همراه با افزایش قند و چربی خون.

خطرات طولانی‌مدت تنبلی تخمدان چیست؟

اکثر خانم‌هایی که با تنبلی تخمدان مواجه هستند، به طور طبیعی به عوارض طولانی‌مدت آن دچار نمی‌شوند. همان‌طور که بررسی‌ها نشان داده، ارتباطی بین سندرم تخمدان پلی‌کیستیک و مشکلات متابولیک، از جمله مقاومت به انسولین، وجود دارد؛ بنابراین، برخی از خانم‌ها ممکن است مشکلاتی مانند مقاومت به انسولین تجربه کنند.

بنابراین، در صورت مبتلا شدن به این عارضه، توصیه می‌شود که طی سال‌ها، با انجام آزمایشات مربوطه، متابولیسم خود را مداوم پیگیری کنید. همچنین، در صورت مشاهده علائم تنبلی تخمدان در دختران، تحت نظر پزشک قرار گیرند تا از داروهای مورد نیاز استفاده کنند و دوره‌های پریودیک خود را منظم کنند؛ در غیر این صورت، افزایش نامنظم پوشش داخلی رحم (هیپرپلازی) ممکن است به مشکلات جدی برای آن‌ها منجر شود.